Odnowiony zabytek

Treść

Po półrocznej konserwacji do starego kościoła pod wezwaniem św. Rocha w sądeckiej dzielnicy Dąbrówka wrócił bardzo cenny eksponat. Jest to drewniany krucyfiks, który - zdaniem badających go specjalistów z Akademii Górniczo-Hutniczej i Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie - powstał najprawdopodobniej w XVI w. Jego, nieznanego jak dotychczas autora, trzeba z pewnością zaliczyć do grona twórców poźnogotyckich.

- W kościółku św. Rocha prace konserwatorskie prowadzę już ponad cztery lata - mówi Józef Stec, sądecki konserwator dzieł sztuki.

- W kościółku św. Rocha prace konserwatorskie prowadzę już ponad cztery lata - mówi Józef Stec, sądecki konserwator dzieł sztuki. - Jest to możliwe dzięki olbrzymiemu zaangażowaniu w to przedsięwzięcie ks. prałata Józefa Janasa, proboszcza parafii. Ze składek wiernych udało się we wnętrzu świątyni odrestaurować wysokiej klasy artystycznej manierystyczny ołtarz główny i późnomanierystyczną polichromię stropu prezbiterium. W 2004 roku, dzięki częściowemu dofinansowaniu wojewódzkiego konserwatora zabytków, wykonałem pełną jej konserwację. Przedstawia ona świętych i błogosławionych norbertańskich, umieszczonych w kasetonach, przedzielonych rozetami. Podczas tych prac moją uwagę zwrócił wiszący na jednej z bocznych ścian krucyfiks. Niegdyś, w pierwszej połowie ubiegłego wieku, co potwierdzają archiwalne fotografie, umieszczony był on w istniejącym jeszcze wówczas ołtarzu bocznym. Wstępne badania przeprowadzone przeze mnie pozwoliły stwierdzić, że był on wielokrotnie restaurowany i przemalowywany.

Znaleziskiem, dzięki zapobiegliwości ks. Józefa Janasa, zainteresował się też wojewódzki konserwator zabytków. Wyasygnował on kwotę 20 tys. zł na badania oraz pełną konserwację techniczną i estetyczną. W toku tych prac usunięto kolejne warstwy farb pokrywających rzeźbę, nakładane w różnych wiekach. Kolejnym etapem było uzupełnianie ubytków oryginalnej polichromii oraz złoceń na peryzonium.

Naukowcy z Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, Muzeum Narodowego i Akademii Górniczo-Hutniczej, przeprowadzający szczegółowe badania pigmentów, spoin, zapraw i drewna stwierdzili, iż krucyfiks stanowi wysokiej klasy rzeźbę późnogotycką. Jest on wykonany z drewna lipowego, polichromowany i złocony. Autorstwa zabytku nie dało się określić. Być może kolejne dalsze badania pozwolą wyjaśnić i tę zagadkę. Podobnie jak stało się to z ptaszkowską rzeźbą "Modlitwa w Ogrójcu", która wyszła spod ręki samego Wita Stwosza. Niektórzy z historyków sztuki zabytek z Dąbrówki porównują do słynnego krucyfiksu mistrza Pasji Przydonickiej, którego powstanie datowane jest w przybliżeniu na początek XVI w.

- Prace konserwatorskie w naszej świątyni prowadzone są od kilku lat - mówi ks. Józef Janas. - Ze składek parafian został odnowiony kasetonowy strop prezbiterium. W ubiegłym roku zdobyliśmy pieniądze na konserwację krucyfiksu. Cieszę się, że udało się uratować kolejny zabytek. Przedwczoraj wrócił do nas. Jeszcze do odnowienia mamy Pietę oraz organy. Będziemy się o to bardzo starać. (MIGA)

"Dziennik Polski" 2006-01-23

Autor: ab